Ważność etyki normatywnej dla kształtowania kultury moralnej młodego pokolenia. Refleksja w świetle nauczania Karola Wojtyły – św. Jana Pawła II i jego uczniów

Mariusz Sztaba

DOI: http://dx.doi.org/10.21697/10.21697/fp.2016.2.16

Abstrakt


Jan Paweł II przypomniał w siedzibie UNESCO w Paryżu dnia 2 czerwca 1980 roku, że kultura moralna jest pierwszym i podstawowym wymiarem każdej autentycznej kultury będącej „właściwym kształtem życia człowieka jako takiego”. Młody człowiek powinien nabywać kulturę moralną m.in. na drodze edukacji, tzn. kształcenia i wychowania. Ważnym elementem w tej pracy jest etyczny namysł nad życiem i działaniem człowieka. Jednak nie każda etyka (model etyczny, kierunek etyczny) służy wspomnianemu procesowi. Proponowany artykuł prezentuje główne idee etyki normatywnej w odniesieniu do kultury moralnej w myśli filozoficzno-teologicznej Karola Wojtyły – św. Jana Pawła II.

Słowa kluczowe


etyka normatywna, kultura moralna, moralność, prawda, dobro i zło moralne, sumienie

Pełny tekst:

PDF

Bibliografia


Benner D. (2008). Edukacja jako kształcenie i kształtowanie. Moralność – kultura – demokracja – religia, tłum. D. Stępkowski. Warszawa: Wydawnictwo UKSW, s. 29–60.

Boużyk M.M. (2013). Wychowanie otwarte na religię. Polska Szkoła Filozofii Klasycznej o roli religii w wychowaniu. Warszawa: Wydawnictwo UKSW.

Gorczyca J. (2014). Zarys etyki fundamentalnej. Kraków: Wydawnictwo WAM.

Horowski J. (2015). Wychowanie moralne według pedagogiki neotomistycznej. Toruń: WN UMK.

Jan Paweł II (1988). W imię przyszłości kultury. Przemówienie w siedzibie ONZ do Spraw Oświaty, Nauki i Kultury (UNESCO), Paryż, 02.06.1980. W: M. Radwan, S. Wylężek, T. Gorzkula (red.). Jan Paweł II. Wiara i kultura. Dokumenty, przemówienia, homilie. Rzym–Lublin: RW KUL, s. 51–68.

Kaczyński E. (2007). Prawda – dobro – sumienie. Z zagadnień teologii moralnej. Warszawa: Pax.

Krajewski K. (2006). Etyka jako filozofia pierwsza. Doświadczenie normatywnej mocy prawdy źródłem i podstawą etyki. Lublin: Wydawnictwo KUL.

Krajewski K. (2007). Od Karola Wojtyły „normatywnej mocy prawdy” do idei etyki jako antropologii normatywnej i filozofii pierwszej. W: K. Krajewski (red.). Racjonalność w etyce. Normatywna moc prawdy. Lublin: Wydawnictwo KUL, s. 167–187.

Krajewski K. (2010). Emocjonalizm w życiu moralnym. W: A. Maryniarczyk, K. Stepień, P. Gondek (red.). Osoba i uczucia. Lublin: Polskie Towarzystwo Tomasza z Akwinu, s. 429–435.

Krajewski K. (2011). Racjonalność etycznego personalizmu. W: A. Maryniarczyk, K. Stepień, P. Gondek (red.). Spór o prawdę. Lublin: Polskie Towarzystwo Tomasza z Akwinu, s. 339–356.

Krajewski K. (2016). Personalizm etyczny w lubelskiej szkole filozoficznej. W: S. Janeczek, A. Starościc (red.). Etyka. Koncepcje etyki, część I. Lublin: Wydawnictwo KUL, s. 229–261.

Maryniarczyk A., Stępień K., Gudaniec A. (red.) (2014). Spór o naturę ludzką. Lublin: Polskie Towarzystwo Tomasza z Akwinu.

Moń R. (2016). Etyki odpowiedzialności. W: S. Janeczek, A. Starościc (red.). Etyka. Koncepcje etyki, część I. Lublin: Wydawnictwo KUL, s. 17–211.

Olbrycht K. (2015). Rola bezinteresowności w rodzinie. W: A. Rynio, K. Braun, ks. M. Jeziorański, I. Szewczak (red.). Obudzić (nie)odkryty potencjał małżeństwa i rodziny. Lublin: Wydawnictwo Episteme, s. 39–51.

Piątkowska A., Stępień K. (2005) (red.). Wychować charakter. Lublin: Wydawnictwo Gaudium.

Piskurewicz J., Stępkowski D. (2006). Herbart znany i nieznany. W dwusetną rocznicę wydania Pedagogiki ogólnej. Warszawa: Wydawnictwo Salezjańskie.

Rodziński A. (2011). U podstaw kultury moralnej, Lublin: Wydawnictwo KUL.

Sochoń J. (2011). Usytuowanie prawdy w projekcie postmodernistycznym. W: A. Maryniarczyk, K. Stępień, P. Gondek (red.). Spór o prawdę. Lublin: Polskie Towarzystwo Tomasza z Akwinu, s. 223–234.

Starnawski W. (2008). Prawda jako zasada wychowania. Podstawy pedagogii personalistycznej w nawiązaniu do myśli Karola Wojtyły- Jana Pawła II. Warszawa: Wydawnictwo UKSW.

Styczeń T. (2007). Normatywna moc prawdy, czyli być sobą to przekraczać siebie (w nawiązaniu do Karola Wojtyły etyki jako antropologii normatywnej. W: K. Krajewski (red.). Racjonalność w etyce. Normatywna moc prawdy. Lublin: Wydawnictwo KUL, s. 78–87.

Styczeń T. (2013). Etyka jako antropologia normatywna. W: K. Krajewski (red.). Wolność w Prawdzie. Lublin: TN KUL i Instytut Jana Pawła II KUL.

Styczeń T. (2016). Kardynał Wojtyła – filozof moralista. W: S. Janeczek, A. Starościc (red.). Etyka. Koncepcje etyki, część I. red. Lublin: Wydawnictwo KUL, s. 381–393.

Szostek A. (1990). Natura, rozum, wolność. Filozoficzna analiza koncepcji twórczego rozumu we współczesnej teologii moralnej. Rzym: Fundacja Jana Pawła II.

Sztaba M. (2011). Kategoria uczestnictwa w odniesieniu do rodziny w świetle myśli Karola Wojtyły-bł. Jana Pawła II, „Nauki o edukacji”, nr 6, s. 39-52.

Sztaba M. (2013). Pedagogika integracyjna wobec wieloaspektowego problemu samotności człowieka. „Rozprawy Społeczne”, nr 1, s. 52–60.

Sztaba M. (2013b), W poszukiwaniu adekwatnego i integralnego rozumienia godności człowieka. Metodologiczne problemy i pedagogiczne implikacje. „Studia Pedagogiczne. Problemy społeczne, edukacyjne i artystyczne”, nr 22, s. 83-100.

Sztaba M. (2014a). Człowiek jako byt moralny w myśli Karola Wojtyły – Jana Pawła II. W: A. Różyło, M. Sztaba (red.). Człowiek w refleksji Karola Wojtyły – Jana Pawła II. Wybrane aspekty adekwatnej antropologii. Lublin: Wydawnictwo KUL, s. 115–137.

Sztaba M. (2014b). Kwestia wolności osoby w myśli Karola Wojtyły – Jana Pawła II. Implikacje pedagogiczne. W: S. Sztobryn, K. Kamiński (red.). Wolność a wychowanie. Problemy, dylematy, kontrowersje, seria „Rzeczywistość edukacyjna”, t. 2. Łódź: WN WSP, s. 149–173.

Sztaba M. (2015). Pedagogiczne implikacje analizy faktu sumienia. W: R. Ceglarek, M. Sztaba (red.). Być człowiekiem sumienia. Interdyscyplinarny namysł nad fenomenem sumienia. Częstochowa: Wydawnictwo Archidiecezjalne Regina Poloniae, s. 95–138.

Sztaba M. (2016). Dobro wspólne jako podstawowa wartość społeczna i zasada życia społecznego. Refleksje pedagoga społecznego. W: S. Sztobryn, K. Kamiński (red.). Centralne kategorie współczesnej i historycznej pedagogiki, seria „Rzeczywistość edukacyjna”, t. 3. Łódź: WN TPF „CHOWANNA” [w druku].

Ślipko T. (2002). Zarys etyki ogólnej. Kraków: Wydawnictwo WAM.

Wiśniewski R. (2016). Wartość absolutna a problemy moralnej praxis. W: S. Janeczek, A. Starościc (red.). Etyka. Filozoficzna etyka życia spełnionego, część II. Lublin: Wydawnictwo KUL 2016, s. 600–612.

Wojtyła K. (1074). Rodzina jako „communio personarum”. „Ateneum Kapłańskie”, t. 83, s. 347–361.

Wojtyła K. (1969). Problem doświadczenia w etyce. „Roczniki Filozoficzne”, nr 17, z. 2, s. 15–27.

Wojtyła K. (2000). Osoba i czyn oraz inne studia antropologiczne, wyd. 3. Lublin: TN KUL.

Wojtyła K. (2001). Miłość i odpowiedzialność. Lublin: TN KUL.

Wojtyła K. (2008). Wykłady lubelskie. Warszawa: KAI.

Wojtysiak J. (2007). Filozofia i życie. Kraków: Wydawnictwo Znak.

Zewnętrzne odnośniki

  • Obecnie brak jakichkolwiek odnośników.


ISSN (Print): 2083-6325 

ISSN (Online): 2449-7142